|
سوریه و به ویژه بحران ادلب به مرکز ثقل تحولات سوریه تبدیل شده است که بسیاری از بازیگران منطقهای و فرامنطقهای را درگیر کرده است. روسیه، ترکیه و ایران به عنوان اصلیترین بازیگران حاضر در بحران ادلب شناخته شدهاند اما طی چند سال گذشته شاهد روند رو به افول فعالیتهای میدانی و سیاسی ایران در تحولات سوریه هستیم که ارتباط مستقیمی با شرایط ایران و سیاستهای دیگر بازیگران بحران سوریه دارد.
ایران و ترکیه به عنوان دو کشورقدرتمند خاورمیانه پس از پایان جنگ سرد و فروپاشی شوروی سابق همواره رقابت جدی را برای تبدیل شدن به هژمون منطقهای دارند و در این راستا هر کدام به دنبال افزایش قدرت خود در مولفههای مختلف و گسترش حوزه نفوذ خود در منطقه میباشند. تحولات منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا از جمله بحران سوریه از سال ۲۰۱۱ به بعد نقطه عطفی در روابط ایران و ترکیه و افزایش شدت رقابت میان این دو کشور بود.
تحولات ادلب و گفتگوهای سیاسی که از مدتها قبل برای کاهش تنش در این منطقه شکل گرفته است فرصتی را پیش پای ترکیه قرار داده تا رقیب منطقهای خود یعنی ایران را از تحولات سوریه و منطقه به حاشیه براند. مذاکرات سیاسی روسیه و ترکیه با محوریت ادلب که به توقف درگیریها و کاهش تنش در این منطقه منجر شد نشان میدهد نه تنها این دو کشور دیگر تمایلی به حضور ایران در مذاکرات سیاسی ندارند بلکه به دنبال منزوی کردن ایران از ساز و کار دیپلماتیک مرتبط با سوریه هستند. زیرا گفتگوهای دو جانبه روسیه و ترکیه را باید یک کانال دیپلماتیک موازی با مذاکرات آستانه دانست که با حضور ایران همراه بود. البته چندی پیش رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه بعد از آغاز عملیات نظامی و پیشرویهای ارتش سوریه در اظهاراتی اعلام کرد که دیگر روند آستانه از بین رفته است که حاکی از تمایل آنکارا به ایجاد مذاکرات جدید بود.
تمامی این اقدامات را باید در راستای رقابتهای منطقهای آنکارا و تهران تحلیل کرد و این احتمال وجود دارد که ترکیه در مذاکرات با روسها پیشنهاد کنار گذاشته شدن ایران از گفتگوهای سیاسی را مطرح کرده است. برای تایید این ادعاها میتوان به عدم پاسخ مثبت روسیه و ترکیه به درخواست روحانی برای برگزاری مذاکرات فوری سه جانبه در تهران اشاره کرد.
اما از سوی دیگر ایران تلاش میکند تا بحران ادلب تنشهای سیاسی و نظامی با ترکیه را افزایش ندهد زیرا ایران به خاطر تحریمها و فشار حداکثری آمریکا و برخی کشورهای منطقهای با شرایط نامناسبی روبرو شده است که ایجاب میکند ایران از طریق دیپلماسی به توسعه و تقویت روابط خود با برخی از کشورهای منطقه از جمله ترکیه اقدام کند. البته ترکیه هم این شرایط ایران را فرصتی برای خود قلمداد کرده و تلاش میکند تا از آن به عنوان یک اهرم فشار در تحولات سوریه برای بازی با ایران استفاده کند.
+ نوشته شده در چهارشنبه هفدهم اردیبهشت ۱۳۹۹ساعت 21:25 توسط عطا
|
|
درباره وبلاگ 
|
