گزارش تسنیم از تغییرات در مهمترین موشک هوا به هوای ایرانی/ گام‌های بلند برای پر کردن جای فینیکس

موشک فکور اگرچه از وزن بیشتری نسبت به فینیکس برخوردار است، اما تولید انبوه آن در داخل و برخورداری از قابلیت‌های بالا با به کارگیری سامانه هدایت و جنگ الکترونیک جدید، راهکار موقتی مناسبی تا زمان توسعه نمونه بومی موشک فینیکس با نام مقصود است. 

در جریان نمایشگاه چهلمین سالگرد هفته دفاع مقدس در تهران، انواع دستاوردهای تسلیحاتی و تجهیزاتی نیروهای مسلح کشورمان به نمایش درآمد که از آن جمله موشک‌های پدافند هوایی صیاد-2 و 3، دو نسل موشک شلمچه و نیز موشک هوا به هوای میانبرد فکور90 بود.

علائم و اطلاعات ثبت شده روی بدنه موشک فکور نشان می دهد که احتمالاً این محصول نسبت به نمونه رونمایی شده در جریان افتتاح خط تولید در سال 1397 تفاوت‌هایی دارد.

موشک فکور90 در نمایشگاه اقتدار40 به مناسبت چهلمین سال آغاز دفاع مقدس

موشک فکور برای تجهیز جنگنده‌های اف14 تامکت نیروی هوایی ارتش توسط سازمان صنایع هوافضای وزارت دفاع و جهاد خودکفایی این نیرو توسعه یافته است.

سلاح اصلی و تخصصی اف14، موشک برد بلند و کارامد فینیکس است که در دوران جنگ تحمیلی از نظر تعداد کی موجودی و تعداد عملیاتی دچار کمبود شد.

متخصصان این نیرو در سازمان جهاد خودکفایی به سرپرستی امیر عطاءالله بازرگان و جمعی از خلبانان اقدام به تطبیق موشک سطح به هوای MIM-23 Hawk با شکاری رهگیر اف14 تحت پروژه ای به نام سجیل کردند تا در حد امکان کمبود موشک‌های فینیکس جبران شود. اینکار با موفقیت صورت گرفته و پس از آزمایش‌های لازم، پای این ترکیب جدید به میادین نبرد هم باز شد. بنا بر گزارش‌های رسمی، جنگنده اف14 تامکت با موشک هاوک یا سجیل موفق به شکار پرنده‌های دشمن نیز شد.

تجهیز جنگنده اف14 تامکت به موشک هاوک در پروژه ای به نام سجیل در دوران جنگ تحمیلی

پس از پایان جنگ تحمیلی، در کنار شروع کار توسعه فناوری های لازم برای ساخت نمونه بومی فینیکس، کار بهبود تطبیق موشک هاوک با اف14 نیز ادامه یافت که در دهه 1380 آزمایش موفق مجددی را ثبت کرد.

در سال 1388 صنعت دفاعی کشور موفق شد نمونه بومی موشک هاوک را تحت عنوان شاهین و سپس نمونه شلمچه را توسعه دهد. این موشک در ظاهر (بدنه و بال) تفاوتی با نمونه اصلی نداشت اما جستجوگر راداری جدید و سامانه های پردازشگر دیجیتالی وجه تمایز این موشک ها با نمونه آمریکایی بودند.

 

مقایسه مشخصات فیزیکی و عملکردی موشک شلمچه با نمونه آمریکایی نشان می داد که متخصصان کشورمان موتوری مشابه موتور M112 موشک هاوک را برای شلمچه توسعه داده اند.

بعدها مشخص شد که نام موتور سوخت جامد ایرانی نیز همان M112 گذاشته شده است. موتور آمریکایی 395 کیلوگرم جرم داشته که 295 کیلوگرم آن مربوط به سوخت جامد است و در فاز قدرت به مدت 4 الی 5 ثانیه 84.5 کیلونیوتن و در فاز اصلی 21 تا 25 ثانیه به میزان 13.3 کیلونیوتن رانش تولید می کند.

موشک شلمچه نمونه ایرانی موشک آمریکایی هاوک

آنتن جستجوگر راداری موشک های شاهین و شلمچه

بر اساس علائم ثبت شده روی بدنه موشک‌های شلمچه موتور سوخت جامد این موشک در مجتمع صنعتی شهید بابایی (SBIC) از زیرمجموعه های سازمان صنایع هوافضای وزارت دفاع تولید می شود. موشک ایرانی شلمچه پس از آزمایش‌های شلیک متعدد در میادین تیر و چند رزمایش با سامانه‌های جدید و پیشرفته هدایت به تولید انبوه رسیده و در قالب سامانه مرصاد به صفوف یگان‌های پدافند هوایی در نقاط مختلف کشور پیوست.

نمونه دوم موشک شلمچه نیز در سال‌های اخیر به تولید رسیده است که در وهله اول به نظر می رسد بر اساس شکل آیرودینامیکی شامل بدنه، بال‌ها و بالک موشک RIM-66 استاندارد اما با موتور و سامانه‌های هدایت موشک شلمچه ساخته شده است.

اما مقایسه دقیق قطر بدنه موشک استاندارد یعنی 34.4 سانتیمتر با شلمچه 35.7 سانتیمتری نشان می‌دهد که قطر بدنه موشک استاندارد کمتر از شلمچه است. این امر نشان می‌دهد که نمی‌توان موتور مذکور را در داخل بدنه موشک استاندارد جانمایی کرد.

موشک پدافند هوایی شلمچه-2

اما تصاویر منتشر شده از نمایشگاه اقتدار 40 در هفته‌های اخیر نشان داد که روی بدنه موشک شلمچه-2 عبارت M112 به عنوان موتور سوخت جامد، حک شده است. در نتیجه این موشک بدنه و موتور نسل قبلی موشک شلمچه را حفظ کرده اما بال‌ها و بالک‌های کنترلی و دماغه آن مطابق موشک استاندارد طراحی شده است.

وجه شاخص پیکربندی موشک استاندارد در واقع همان بال‎های امتداد یافته (Long Wing) در راستای بدنه است که در شلمچه-2 مورد استفاده قرار گرفته است.

مزیت پیکربندی موشک استاندارد در دهانه بال بسیار کمتر و بالک‌های کنترلی تاشونده نسبت به پیکربندی موشک هاوک/شلمچه است که سبب ایجاد امکان استقرار این موشک در داخل محفظه پرتاب یا کنیستر می شود.

البته شلمچه-2 نسبت به موشک استاندارد تفاوتی نیز در طراحی بال اصلی دارد که شامل حذف ریشه بال امتداد یافته به سمت دماغه در نمونه ایرانی نسبت به آمریکایی است.

+ نوشته شده در  یکشنبه هجدهم آبان ۱۳۹۹ساعت 20:12  توسط  عطا  |